Spring direct naar de hoofdnavigatie of de inhoud

Soorten van het intellectuele eigendomsrecht

Ieder land kent verschillende soorten intellectueel eigendomsrecht, een overzicht van de rechten in Nederland, België en Duitsland vindt u hieronder. V.O. is gespecialiseerd in het intellectuele eigendom. Wij leggen uw idee vast in een patent/ octrooi of dragen zorg voor de registratie van uw merk of model. Uiteraard staan we u, waar ook ter wereld, ook raag bij met andere vraagstukken rondom intellectueel eigendom.

Octrooirecht of patentrecht

Een patent, of octrooi, beschermt een uitvinding op een technisch proces of product. Het is een verbodsrecht; anderen mogen (zonder uw toestemming) uw uitvinding niet maken, gebruiken, verkopen, verhuren of leveren. Om octrooirecht te krijgen, moet de uitvinding nieuw, inventief en industrieel toepasbaar zijn.

Merkenrecht

Een merk vormt de link tussen een innovatie en de commercie, het geeft uw product significant onderscheid ten opzichte van andere marktpartijen. De illustratie hieronder toont de verschillende soorten merken, maar ook geluiden en zelfs geuren kunnen een merk vormen. Het merkenrecht biedt bescherming voor deze vormen als deze geregistreerd zijn in het merkenregister. Neem ook een zelf een kijkje in het merkenregister van de Benelux en/of het Europees merkenregister.

Handelsnaamrecht

De bescherming van de handelsnaam is geregeld in de Handelsnaamwet. Het Handelsnaamrecht ontstaat bij de oprichting van de onderneming en hoeft niet apart in het handelsregister geregistreerd te worden.

Modellenrecht

Modellenregistraties kunnen het fysieke uiterlijk (zoals patronen en 3D-vormen) van nieuwe en unieke ontwerpen en producten beschermen. Om een model te registreren, is van belang dat het gaat om een noviteit met een uniek karakter die nog niet bekend is. Binnen de EU is registratie mogelijk tot twaalf maanden na de eerste onthulling van een nieuw model. U kunt zelf het merkenregister van de Benelux en/of het Europees merkenregister inzien.

Copyright/ auteursrecht

In veel landen geldt het copyright (of auteursrecht) automatisch als een werk gemaakt is. Dit recht is tot maar liefst zeventig jaar na het overlijden van de maker geldig. Met het copyright krijgen auteurs (en makers van wetenschap of kunst) het alleenrecht in handen om te bepalen wat er met het werk gebeurt. Het gebruik van het recht kan – al dan niet tegen betaling – worden overgedragen. Bijvoorbeeld aan licentienemers.

Naburige rechten

Naburige rechten ontstaan, net als bij auteursrecht, automatisch bij de creatie van een werk. De bescherming lijkt op die van het auteursrecht, vandaar de naam naburige rechten. Deze rechten geven bescherming aan de inspanningen en prestaties van uitvoerend kunstenaars, muziekproducenten, filmproducenten en omroeporganisaties.

Bedrijfsgeheimen

Onder een bedrijfsgeheim wordt verstaan alle feiten, omstandigheden en processen met betrekking tot een bedrijf, die als vertrouwelijke bedrijfsinformatie binnen een bedrijf alleen bekend zijn bij een bepaalde groep mensen, door het bedrijf als vertrouwelijk zijn geclassificeerd en niet aan de buitenwereld mogen worden bekendgemaakt, zoals klantenlijsten, leveringsbronnen, berekeningsdocumenten, voorwaarden, recepten, ontwikkelings- en onderzoeksprojecten en documenten met betrekking tot de kredietwaardigheid. Werknemers, leveranciers en klanten kunnen contractueel verplicht worden om bedrijfsgeheimen te bewaren.

Voor ontwikkelingen en processen die tot nu toe mogelijk als bedrijfsgeheim golden, kan een geregistreerd IE-recht echter ook een optie zijn.

Gebruiksmodel/ Utility model

Het ‘gebruiksmodel’, ook bekend als ‘Utility model’, is het ‘kleine zusje’ en alternatief van het octrooi. Het beschermt industrieel toepasbare technische uitvindingen, en maakt verbod op gebruik van jouw IE-recht mogelijk. Anders dan octrooiaanvragen vindt bij gebruiksmodelaanvragen gewoonlijk geen technisch en inhoudelijk onderzoek plaats. De doorlooptijd van de aanvraag is dan ook een stuk korter; al binnen 6 tot 8 weken kan het gebruiksmodel een feit zijn. Nederland en België kennen deze beschermingsvorm niet, maar in landen als Italië, Spanje, Portugal, Polen, Denemarken en Duitsland is dat alternatief er wel. Lees meer over deze vorm in dit artikel.

Kwekersrecht

Kwekers kunnen met kwekersrecht hun plantenrassen beschermen. Nieuwe rassen ontstaan vaak na een langdurig en kostbaar veredelingsproces. De Raad voor Plantenrassen kent het kwekersrecht in Nederland toe. De Stichting Nederlandse Algemene Kwaliteitsdienst Tuinbouw voert eerst een toelatings- kwekersrecht- en keuringsonderzoek uit. Daarna kent de raad het kwekersrecht toe.

Databankenrecht

Databanken die bestaan uit verzamelingen geordende gegevens kunnen onder het databankenrecht vallen. Producenten van databanken worden zo in bescherming genomen via de Databankenwet. Hiermee kan het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) bijvoorbeeld haar statistische gegevens, waar ze veel tijd en kennis in heeft gestopt, beschermen.

Chipsrecht

Chipsrecht beschermt een reeks samenhangende beelden van (geheugen-)chips, halfgeleiderproducten of microprocessors. Chipsrecht ontstaat bij het maken van de chip (vergelijkbaar met auteursrecht), maar om het recht te kunnen handhaven, is inschrijving in het register verplicht.

Bel onze experts

Annemiek Tepper

Annemiek Tepper

  • Europees en Nederlands octrooigemachtigde
  • Partner
Maaike Witteman

Maaike Witteman

  • Europees en Benelux merken- en modellengemachtigde
  • Senior Associate
Meer experts